Nefti əvəz edəcək Qarabağ: “Azərbaycan üçün yeni imkanlar açılıb” - GƏLİŞMƏ
Tarix: 15-10-2020, 12:32 | Çap et
Son vaxtlar “Neft erası bitir” mövzusunda bəyanatlar intensiv xarakter almağa başlayıb.
Bir qədər əvvəl Neft İxrac Edən Ölkələr Birliyinin “Dünya neft icmalı” adlı illik məruzəsində inkişaf etmiş ölkələrdə qarşıdakı 5 il ərzində gündəlik neft istehlakının 1,1 milyon barel azalacağı açıqlanmışdı. Məruzədə qeyd olunmuşdu ki, yaxın və orta perspektivdə dünyada neftə tələbat inkişaf etməkdə olan ölkələrin hesabına artacaq. Sənədə əsasən, İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatına (OECD) üzv ölkələrdə neftə tələbata dair mülahizələr inkişaf etməkdə olan ölkələr barədə proqnozlara ziddir.
Bu dəfə isə Beynəlxalq Enerji Agentliyinin (IEA) icraçı direktoru Fatih Birol oxşar bəyanatla çıxış edib. O, qlobal xam neft tələbatındakı artımın 10 il ərzində sona çatacağını deyib. İcraçı direktor bildirib ki, hökumətlər təmiz enerji sərmayələrini sürətləndirmək və iqlim hədəflərinə çatmaq üçün məsuliyyət daşıyır: “Lakin hökumətlərin siyasətində böyük bir dəyişiklik olmadığı təqdirdə tələbatın sürətlə azalacağını söyləyə bilmərik. Bugünkü siyasətlərə baxsaq, qlobal iqtisadiyyatın bərpası neft tələbatının yenidən COVID-19-dan əvvəlki səviyyələrə qayıtmasına səbəb ola bilər”.
Məlumdur ki, bir sıra neft istehsal edən ölkələr var ki, onların iqtisadiyyatı məhz karbohidrogen ehtiyatlarından gələn gəlirlərin əsasında formalaşır. Azərbaycanda da dövlət büdcəsinin formalaşmasında Dövlət Neft Fondundan transfertlər önəmli rol oynayır. Hətta son illərdə büdcənin neftdən asılılığının azaldılması siyasəti həyata keçirilsə də, büdcə gəlirlərində neft gəlirlərinin payı 50 faizin ətrafında olur. Görünən odur ki, artıq post-neft dövrü “qapıda”dır.
Neft hasilatçıları olan ölkələrdən hansılar bu dövrə hazırdır? Onların alternativ gəlir mənbələri neft gəlirlərini əvəzləyəcək səviyyədədirmi? Hansı ölkələri “neft erası” bitdikdən sonra iqtisadi geriləmə gözləyir?
“Neft Araşdırmaları” Mərkəzinin rəhbəri İlham Şaban “Cümhuriyət” qəzetinə açıqlamasında bildirib ki, neft hasil edən ölkələr arasında inkişaf etmiş və öz iqtisadiyyatlarını şaxələndirmiş ölkələr bu dövrə hazırdır:
“Bu ölkələrin arasında dünyanın bir nömrəli neft hasilatçısı ABŞ-i, ikinci və üçüncü yerdə olan Rusiya və Səudiyyə Ərəbistanını misal gətirmək olar. Rusiyanın iqtisadiyyatı neftə çox bağlı olsa da, neftdən asılılıq səviyyəsi 50 faizdir. Digər ölkələrin isə neftdən asılılıqları kifayət qədər yüksəkdir, ona görə də bu məsələ onların qarşıda olan 10 il ərzində öz iqtisadiyyatlarını necə şaxələndirəcəyindən asılıdır. Onların yeni dövrün “nəbzini” necə tutacağını zaman göstərəcək. Çünki bu heç də göründüyü qədər asan deyil. Neftdən gələn pulun əmtəəyə çevirilməsi ilə neft gəlirlərini əvəzləmək olmaz. Çünki marketinq deyilən elm, bazarda rəqabət var. Bütün bu zəncirin halqalarını bazarda yaxşı təsbit etmək lazımdır ki, ondan gəlir əldə edilsin”.
Azərbaycanla bağlı vəziyyətə gəlincə, ekspert nikbindir:
“Azərbaycan üçün yeni imkanlar açılıb. O da işğal olunmuş ərazilərin azad olunması və bu aktivlərin ölkə iqtisadiyyatına daxil edilməsidir. Azərbaycan müstəqil olduğu 27-28 il ərzində həmin ərazilərdən faktiki olaraq 1 qəpik olsa belə yararlana bilməyib. Orada yeni infrasturukturun qurulması, həmin ərazilərdə yaradılan əlavə dəyər Azərbaycanın itirəcəyi neft gəlirlərini kompensasiya edəcək səviyyəyə gəlib çata bilər. Çünki bura həm Azərbaycanın qoyacağı kapital, həm cəlb ediləcək kapital, həm də özəl kapitalın meydana çıxması bizim iqtisadiyyatımıza kifayyət qədər müsbət təsir edə bilər. Bu kiçik amil deyil - yarım milyon insan və 13 min kvadradrat ərazinin bizim aktivimizə daxil edilməsi. Bu baxımdan da mən bütün bu arzuların həyata keçəcəyi təqdirdə Azərbaycanla bağlı nikbinəm”.
|
|
|
|
|
|
|
|
Putin SSRİ-ni bərpa edə biləcəkmi?
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| • Saxlanılan vəzifəli şəxslərdən bəzilərinin ADLARI MƏLUM OLDU
Bu gün, 16:57 |
|
|
|
| • Kürdə suyun səviyyəsi artıb, Qarqar çayında bənd yarılıb - FOTO
Bu gün, 16:54 |
|
|
|
| • "Hər aktyordan müəllim olmaz... - ...Hər adam müəllim işləyə bilməz"
Bu gün, 16:52 |
|
|
|
| • “Bakcell” gənc qızların İKT sahəsində təhsilinə dəstək verir - FOTO
Bu gün, 16:48 |
|
|
|
| • “Ermənistan sürətlə Qərbi Azərbaycana çevrilir”
Bu gün, 16:45 |
|
|
|
| • Xamenei hələ də dəfn edilməyib
Bu gün, 16:36 |
|
|
|
| • "Salona gəldi və mənə 9 bıçaq zərbəsi vurdu" - Məhkəmə işi
Bu gün, 16:27 |
|
|
|
| • Kriminal oliqarx olan sabiq prezidentləri siyasi arenadan çıxarmaq üçün unikal şans var - Paşinyan
Bu gün, 16:26 |
|
|
|
| • "Unibank"ın səhmdarlarının yığıncağı keçiriləcək
Bu gün, 16:24 |
|
|
|
| • Daha bir məktəbdə QALMAQAL: sinif yoldaşlarını ölümlə hədələdi - ŞOK SİYAHI
Bu gün, 16:20 |
|
|
|
| • Tramp vasitəsilə İsrailə gizli atəşkəs tarixi bildirilib - ŞOK İDDİA
Bu gün, 16:09 |
|
|
|
| • Ərini qətlə yetirərək yaşadığı həyətdə basdıran qadının məhkəmə işi
Bu gün, 15:59 |
|
|
|
| • Azərbaycanlı ilə eşq yaşayan erməni diplomata hökm oxundu
Bu gün, 15:53 |
|
|
|
| • Səhiyyə sistemi çalxalanır: kimlər işdən, vəzifədən çıxarılacaq? – AÇIQLAMA
Bu gün, 15:50 |
|
|
|
| • İranı kim idarə edir - Xamenei, Pezeşkian, Qalibaf, yoxsa SEPAH?
Bu gün, 15:47 |
|
|
|
| • "Optimal Finance" BOKT-un lisenziyası ləğv olunub
Bu gün, 15:43 |
|
|
|
| • Dövlət Xidmətinin 4 rayonunda rüşvətlə bağlı əməliyyat keçirilib, vəzifəli şəxslər saxlanılıb - TƏFƏRRÜAT
Bu gün, 15:40 |
|
|
|
| • Baş Prokurorluq Ağdaş hərbi komissarlığında əməliyyat keçirib, vəzifəli şəxslər saxlanılıb - ƏMƏLİYYAT DAVAM EDİR
Bu gün, 15:37 |
|
|
|
| • "Dünən "bayağı" dedikləriniz, bu gün Xalq artistidir" - Eldar Mansurov
Bu gün, 15:35 |
|
|
|
| • Dövlət Xidmətinin Saatlı rayon Şöbəsində rüşvətlə bağlı əməliyyat keçirilib, iki vəzifəli şəxs saxlanılıb - Daha bir neçə rayonda da...
Bu gün, 15:28 |
|
|
|
| • Mayda ƏFV OLACAQ? - MÜHÜM AÇIQLAMA
Bu gün, 15:20 |
|
|
|
| • Milyonçu sahibkarlar “10 manatlıq” şirkətlərinə görə məsuliyyət daşıyırmı? - ARAŞDIRMA
Bu gün, 15:16 |
|
|
|
| • 500-ə yaxın əcnəbi Rusiyadan deportasiya olundu: azərbaycanlılar da çoxdur - KİV
Bu gün, 15:12 |
|
|
|
| • "Onu kim ortaya salıb yaxşı bilirəm" - Seyfəddin Dəmirlini aldatmaq istəyənin İŞİ
Bu gün, 15:00 |
|
|
|
| • Aydın Əliyev öz “media keçmişini” niyə “təmizlədib”? - NƏ BAŞ VERİR?
Bu gün, 14:58 |
|
|
|
| • Hakimlər məhkəməyə niyə hazırlıqsız çıxır? – Vəkildən AÇIQLAMA
Bu gün, 14:52 |
|
|
|
| • Aİ liderlərinin sammitləri iflic olub – Brüssel yeni dünya nizamına yetişə bilmir
Bu gün, 14:32 |
|
|
|
| • Bağçalarada kişi tərbiyəçiləri niyə yoxdur? - Keçmiş deputatdan tənqid
Bu gün, 14:30 |
|
|
|
| • Necə edək ki, aldanmayaq? - AKTUAL
Bu gün, 14:27 |
|
|
|
| • Ərzaq bahalaşacaq - AÇIQLAMA
Bu gün, 14:25 |
|
|
|
| • Vüqar Qurbanovun yaxın adamı kimi İŞDƏN ATILDI... indi isə... - İLGİNC İDDİA
Bu gün, 14:20 |
|
|
|
| • Ermənistanda seçki öncəsi Rusiya izi güclənir - RƏY
Bu gün, 14:15 |
|
|
|
| • Səfir Xəzəryanı ölkələrin sammitinin tarixini açıqlayıb - TASS
Bu gün, 14:00 |
|
|
|
| • Nazirlikdə vəzifə müəmması: Bakıda imtahan verdiyi gün Gəncədə çıxış edir - FOTO
Bu gün, 13:59 |
|
|
|
| • Paşinyan Anna Akopyana qovuşacağına ümid edir: Səy göstərirəm - Ermənistan mediası
Bu gün, 13:52 |
|
|
|
| • Azərbaycanlı və erməni milyarderlər: Kimin pulu daha çoxdur? - SİYAHI
Bu gün, 13:49 |
|
|
|
| • Nazir aparat rəhbəri və müşavir təyin etdi - FOTO
Bu gün, 13:44 |
|
|
|
| • “Əməkdar incəsənət xadimi otağından çıxarıldı, masası doğrandı” - Kinostudiyada nə baş verir?
Bu gün, 13:41 |
|
|
|
| • Paşinyan Ermənistanın mülki aviasiyasında problemlərin mövcudluğunu etiraf edib
Bu gün, 13:29 |
|
|
|
| • Tehran Hörmüz boğazından keçən gəmilərin rüsumlarından ilk dəfə qazanc əldə edib - İranlı vitse-spiker
Bu gün, 13:14 |
|
|
|
| • Kənd təsərrüfatında maliyyə şumlaması - Şumlanmayan sahələrə milyonlarla subsidiyalar necə verilib?
Bu gün, 13:03 |
|
|
|
| • Gecə və səhər bəzi yerlərdə duman olacaq - belə deyirlər...
Bu gün, 13:01 |
|
|
|
| • Nazirdən yeni direktor təyinatı
Bu gün, 12:59 |
|
|
|
| • İşdən çıxarılan sektor müdiri Kamran Əsədovun yaxını imiş - FOTO
Bu gün, 12:57 |
|
|
|
| • Rusiyanın ən varlı milyarderlərinin adı açıqlandı – Vahid Ələkbərov 3-cüdür
Bu gün, 12:53 |
|
|
|
| • Yeni təyinatlarla bağlı yayılan məlumatlar həqiqəti əks etdirmir - TƏBİB
Bu gün, 12:47 |
|
|
|
| • “Nar” Kitab Gününü Salyanda qeyd etdi
Bu gün, 12:46 |
|
|
|
| • Kəmaləddin Kafarov millətə qənim kəsilib? - Xərçəng və dərman təxribatı
Bu gün, 12:38 |
|
|
|
| • Müğənni Rəqsanə İsmayılova barəsində qətimkan tədbiri dəyişdirilib - QƏRAR
Bu gün, 12:32 |
|
|
|
| • Niyazi Bayramovun 78 milyonluq "saray əməliyyatı" - İdman sarayını hansı şirkət tikib?
Bu gün, 12:30 |
|
|
|
|
